Bạch Thiên Hương – Loại cây ngát hương và nhiều công dụng

Bạch Thiên Hương, một loại cây cảnh độc đáo, không chỉ là nguồn cung cấp hoa đẹp và hương thơm quyến rũ, mà còn mang đến nhiều ứng dụng tuyệt vời. Chúng ta hãy khám phá về đặc điểm độc đáo của Bạch Thiên Hương trong bài viết này.

Bạch Thiên Hương - Loại cây ngát hương và nhiều công dụng

Bạch Thiên Hương – Loại cây ngát hương và nhiều công dụng

Nguồn gốc và đặc điểm Bạch Thiên Hương

Nguồn gốc

Cây Dành Dành, hay Bạch Thiên Hương, được biết đến với tên khoa học là Gardenia Jasminoides Ellis.

Gốc của cây Bạch Thiên Hương xuất phát từ các quốc gia Châu Á và sau đó đã phổ biến rộng rãi ở các quốc gia Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam. Loài cây này thu hút sự chú ý với những bông hoa đẹp và hương thơm quyến rũ, cùng với nhiều tác dụng tuyệt vời. Do đó, người dân Việt Nam rộng rãi trồng cây này khắp nơi.

Đặc điểm

Thân Cây Bạch Thiên Hương có thân gỗ nhỏ, thường mọc tự nhiên ở các khu vực như bờ ao, bờ ruộng, và bờ suối. Cây phát triển nhiều cành lá, tạo nên vẻ xum xuê. Thân cây thường có màu trắng xám, và khi cây trưởng thành sau một thời gian dài, chiều cao có thể đạt từ 2 đến 4 mét.

Lá Lá thường mọc đối nhau hoặc đôi khi mọc thành vòng có 3 lá xung quanh.

Bộ lá của cây to lớn, có màu xanh nhẵn, đôi khi hình thành thành vòng có 3 lá xung quanh. Lá có hình trái xoan đậm, to và một chút dày. Dạng lá cây thường đối xứng, có răng cưa rõ ràng, gân lá mọc song song, và cuống lá ngắn. Cây thường giữ được màu xanh tươi quanh năm.

Hoa Bạch Thiên Hương đẹp rực rỡ khi nở hoa. Hoa thường nở đơn ở đầu các cành, có kích thước lớn và màu trắng ngà ban đầu, sau đó chuyển sang màu vàng nhạt khi bắt đầu tàn. Mùi hương thơm ngát và quyến rũ của hoa lan tỏa rộng rãi, đặc biệt khi cây cho nở nhiều hoa.

Quả Quả của cây có màu xanh lục, chuyển sang màu vàng đỏ khi chín, và có các góc lồi trên bề mặt. Hình dạng của quả giống như quả bồ ngọt, nhưng khác biệt ở màu sắc vì quả bồ ngọt khi chín thường có màu vàng cam. Bên trong quả chứa nhiều hạt có giá trị, được coi là Chi Tử trong đông y vì có tác dụng quý giá.

Phân loại Bạch Thiên Hương

Bạch Thiên Hương hoa kép

  • Có bông hoa lớn, với nhiều cánh hoa trắng tinh xếp tầng lên nhau.
  • Lá cây thon, nhọn ở đầu, mang màu xanh tươi.
  • Nhuỵ hoa có màu vàng nhạt, tạo điểm nhấn hấp dẫn cho bông hoa.
  • Hương thơm của loại cây này ngào ngạt, đủ sức làm say đắm lòng người.
  • Chiều cao của cây thường dao động từ 0,5 đến 2 mét.

Bạc Thiên Hương hoa đơn

    • Bông hoa to, được tạo thành từ 5 cánh hoa màu trắng ngần.
    • Lá cây có bản lớn, cánh không nhọn ở đầu, thay vào đó là cánh lá hình hơi tròn bù.
    • Ngoại trừ sự khác biệt về lá và cách cánh hoa được tạo thành, các phần khác của loại cây này giữ nguyên đặc điểm chung.

Việc phân biệt giữa hai loại Bạch Thiên Hương này thường dựa vào cấu trúc của hoa và lá, trong khi các đặc điểm khác của chúng có sự tương đồng

Bạch Thiên Hương ra hoa khi nào

Bạch Thiên Hương là loại cây có khả năng đưa ra hoa suốt cả năm, tuy nhiên, sự nở rộ tốt nhất thường diễn ra từ tháng 3 đến tháng 5.

Bạch Thiên Hương nở hoa vào lúc nào

Hoa Bạch Thiên Hương, giống như hoa Quỳnh, thường có xu hướng nở vào buổi tối, tạo nên một đặc điểm độc đáo mà không phải loài hoa nào cũng sở hữu

Ý nghĩa cây Bạch Thiên Hương

Bạch Thiên Hương, với bông hoa trắng ngần và hương thơm quyến rũ, trở thành biểu tượng của tình yêu trong sáng và cuộc sống luôn tràn đầy vẻ đẹp và sự rạng ngời. Đặc tính nở hoa vào lúc nửa đêm của loài cây này mang theo ý nghĩa sâu sắc.

Hoa Bạch Thiên Hương thường là biểu tượng của tình cảm e ấp, thẹn thùng giữa một người con gái và chàng trai. Tên gọi của nó cũng đã đủ để thể hiện ý nghĩa tinh tế. “Bạch” đồng nghĩa với trắng, còn “Hương” là sắc nước hương trời. Bông hoa trắng ngần nở vào lúc trời tối thêm vào sự chân thành, sự trong trắng và thánh thiện của tình cảm.

Công dụng Bạch Thiên Hương

Công dụng Bạch Thiên Hương

Công dụng Bạch Thiên Hương

Trồng làm cảnh quan

Bạch Thiên Hương không chỉ mang lại cho chúng ta vẻ đẹp tuyệt vời từ lá, cành, hoa, và quả mà còn tạo nên một bức tranh hoàn hảo khiến nó trở thành sự ưa chuộng của mọi người, được trồng phổ biến trên khắp đất nước. Được sử dụng rộng rãi tại các công viên, quán cà phê, khách sạn, biệt thự, và các khuôn viên chùa chiền, Bạch Thiên Hương không chỉ thể hiện vẻ đẹp tuyệt vời mà còn góp phần vào không gian sống với hương thơm ngọt ngào, làm say đắm mọi người.

Trồng làm quà tặng

Chỉ cần nhắc đến tên Bạch Thiên Hương, đã đủ để mang đến sự mê hồn và say đắm, là lý do tại sao người ta thường trồng cây này để làm quà tặng cho nhau. Người tặng muốn truyền đạt những điều muốn nói mà không cần lời, và hoa Bạch Thiên Hương trở thành biểu tượng của tình cảm chân thành và thiêng liêng. Ngay cả khi ở xa ngàn dặm, việc nhận được một món quà là Bạch Thiên Hương cũng khiến người nhận cảm thấy như khoảng cách không còn tồn tại nữa.

Trồng làm hoa cưới

Với vẻ đẹp tinh khôi và thiêng liêng, Bạch Thiên Hương trở thành sự lựa chọn phổ biến cho việc làm hoa trong ngày cưới.

Trồng làm hoa dâng hương

Với ý nghĩa tượng trưng cho sự khiêm nhường và lòng thành kính, Hoa Bạch Thiên Hương thường được sử dụng để dâng hương trong các dịp trọng đại như ngày Tết, ngày đầu tháng, ngày rằm, và những dịp quan trọng khác.

Trồng lấy quả làm ẩm thực

Quả của Bạch Thiên Hương đồng dạng quan trọng như quả gấc khi được sử dụng để nấu xôi. Khi chín, quả có màu vàng đỏ, được sử dụng để nấu nước, ngâm với gạo nếp để tạo ra xôi. Ngoài ra, quả cũng là một nguồn nhiên liệu quý để làm bánh xu xê, hay còn được biết đến với tên gọi là bánh phu thê, thường được sử dụng trong các dịp cưới hỏi.

Trồng làm thuốc

Cây Bạch Thiên Hương không chỉ mang lại vẻ đẹp hoàn hảo mà còn cung cấp nhiều bài thuốc quý giá.

Lá Bạch Thiên Hương được sử dụng để chữa trị bệnh nấm da. Bạn có thể lấy 5 gam lá tươi, rửa sạch, đun sôi trong 3 lít nước với lửa nhỏ. Khi nước chỉ còn lại một nửa, bạn có thể dùng nước này ấm để tắm hoặc rửa trong vòng 1 tuần để giảm bớt các triệu chứng của bệnh nấm da.

Quả Bạch Thiên Hương, có vị hơi đắng và tính hàn, có tác dụng thanh nhiệt cơ thể, hỗ trợ tiêu viêm và lợi tiểu. Thường được sử dụng trong các trường hợp chảy máu cam hoặc đại tiện ra máu.

Hạt Bạch Thiên Hương, hay còn được gọi là Chi Tử trong đông y, là một loại vị thuốc quý giá. Hạt này có tác dụng giảm sốt cao và đồng thời giảm mất nước, giúp làm dịu tâm trạng.

Để làm một bài thuốc từ hạt Bạch Thiên Hương, bạn có thể lấy 2 gam hạt, 1 gam lá tre, và 1 gam lá vầu, rửa sạch. Cho hỗn hợp này vào 2 lít nước, đun sôi và sắc. Khi nước còn lại một nửa, hãy lấy ra và để ấm uống. Tiếp tục sử dụng như vậy trong 4 đến 5 ngày để cảm nhận sự cải thiện.

Cách trồng và chăm sóc cây Bạch Thiên Hương

Cách trồng

Chuẩn bị đất

Cây Bạch Thiên Hương là loại cây dễ trồng và chăm sóc. Tuy nhiên, để cây phát triển tốt, đất nên được chuẩn bị sao cho tơi xốp, giàu màu mỡ và đầy đủ phù sa. Cây cũng có thể tận dụng phân chuồng phơi khô hoặc phân hữu cơ để cung cấp dưỡng chất cho cây.

Chuẩn bị nhân giống

Cây Bạch Thiên Hương có thể được nhân giống thông qua nhiều phương pháp như dâm cành hoặc gieo hạt. Phương pháp dâm cành là phổ biến nhất. Cây cần được nhân giống từ cây mạnh mẽ, đã trưởng thành ít nhất 3 năm. Chọn cành to và mạnh, cắt xung quanh lớp vỏ, sau đó bọc chặt vùng cắt bằng đất phù sa. Sử dụng ni lông cuộn và buộc xung quanh.

Lưu ý rằng trước khi bọc đất, nên phun một ít chất kích thích ra rễ để đảm bảo chất lượng nhân giống. Ngoài ra, việc nhân giống vào mùa thu là lựa chọn hợp lý vì thời tiết mát mẻ, đồng thời tránh được mùa cây nở hoa. Sau khoảng 1 tháng khi cây đã phát triển rễ, có thể chuyển cây vào nơi mong muốn.

Tiến hành trồng

Sau khi cây đã phát triển rễ, hãy đào hố có kích thước khoảng 35–40 cm. Chuẩn bị hỗn hợp đất với tỷ lệ: 5% đất thịt, 5% phân chuồng hoai mục hoặc thay thế bằng phân hữu cơ, phân đầu trâu, kết hợp với xơ dừa, than xỉ, trấu hun mục nát.

Đặt một nửa hỗn hợp đất xuống đáy hố, sau đó nhẹ nhàng đặt cây xuống. Khi đặt cây, hãy nhẹ nhàng tháo lớp vỏ ni lông, sau đó lấp đất lại chặt, tưới nước nhẹ nhàng bằng vòi sen, tránh để sói gốc cây. Trong giai đoạn mới trồng, nên che mát cho cây và sau đó loại bỏ khi cây phát triển bình thường.

Chăm sóc

Nước tưới

Bạch Thiên Hương là loại cây mạnh mẽ với khả năng chịu hạn tốt, nhưng không chịu được ngập úng trong thời gian dài. Việc tưới nước nên được thực hiện đều đặn, khoảng 2-3 ngày một lần. Lượng nước tưới có thể thay đổi tùy thuộc vào mùa và kích thước của cây. Trong mùa hè, đặc biệt khi nhiệt độ vượt quá 37 độ C, việc tưới nước có thể thường xuyên, mỗi ngày một lần. Trong các mùa khác và khi thời tiết mát mẻ hơn, có thể giảm tần suất tưới xuống cứ 1 tuần một lần. Khi tưới, quan sát mặt đất ở gốc cây và chỉ tưới khi thấy mặt đất bắt đầu khô.

Ánh sáng

Bạch Thiên Hương là loại cây ưa sáng, nên chọn vị trí có đủ ánh nắng khi trồng. Có thể đặt cây ở ban công, cửa sổ, thềm nhà, hoặc sân vườn để cây có đủ ánh sáng, giúp quá trình quang hợp diễn ra hiệu quả và cây phát triển mạnh mẽ, đồng thời lan tỏa mùi hương vào trong nhà.

Nhiệt độ

Cây Bạch Thiên Hương phát triển tốt ở nhiệt độ từ 15-20 độ C. Thời điểm thích hợp nhất để trồng cây là vào mùa xuân hoặc mùa thu.

Phân bón

Cây này thích hợp với mọi loại phân bón, nhưng phân hữu cơ, phân đầu trâu, và phân chuồng hoai mục là những loại phân thích hợp nhất. Khi phân này được hòa tan trong nước tưới, cây sẽ hưởng lợi từ sự cải thiện đất, giúp cây phát triển, có lá xanh tươi, và bông hoa nở to đẹp mắt hơn.

Cắt tỉa cành

Quan trọng là thường xuyên cắt tỉa những lá vàng, hoa tàn úa để tập trung năng lượng vào sự phát triển chung của cây.

Sâu bệnh thường gặp và cách phòng trừ

Bạch Thiên Hương là một loại cây mạnh mẽ và ít bị tấn công bởi sâu bệnh. Thường xuyên, lá cây có thể trở thành nơi ẩn náu của sâu bệnh, do đó, việc cắt tỉa bớt lá và sử dụng phun thuốc là cách hiệu quả để bảo vệ cây khỏi bệnh sâu.

Mua cây Bạch Thiên Hương ở đâu, giá bán

Bạn có thể tìm mua cây tại các cửa hàng cây cảnh trong khu vực hoặc qua các trang mạng mua sắm trực tuyến đáng tin cậy như Shopee, Lazada…

Giá của cây có thể thay đổi trong khoảng trên 100,000 VND. Sự biến động giá phụ thuộc vào tuổi thọ và các yếu tố khác của cây.

Câu hỏi thường gặp

Câu hỏi 1: Bạch Thiên Hương có nguồn gốc từ đâu?

Trả lời: Bạch Thiên Hương có nguồn gốc xuất phát từ các quốc gia Châu Á và sau đó đã phổ biến rộng rãi ở các quốc gia Đông Nam Á, trong đó có Việt Nam.

Câu hỏi 2: Loại Bạch Thiên Hương hoa kép và hoa đơn khác nhau như thế nào?

Trả lời: Bạch Thiên Hương hoa kép có bông hoa lớn, lá cây thon, nhuỵ hoa màu vàng nhạt, và chiều cao dao động từ 0,5 đến 2 mét. Trong khi đó, Bạch Thiên Hương hoa đơn có bông hoa to từ 5 cánh màu trắng ngần, lá cây có bản lớn và cánh lá hình hơi tròn bù.

Câu hỏi 3: Bạch Thiên Hương nở hoa vào thời gian nào?

Trả lời: Bạch Thiên Hương có khả năng nở hoa suốt cả năm, nhưng thường nở rộ tốt nhất từ tháng 3 đến tháng 5. Hoa thường nở vào buổi tối, tạo nên một đặc điểm độc đáo.

Câu hỏi 4: Cách chăm sóc cây Bạch Thiên Hương như thế nào?

Trả lời: Để chăm sóc cây Bạch Thiên Hương, bạn cần tưới nước đều đặn, chọn vị trí có đủ ánh sáng, giữ nhiệt độ từ 15-20 độ C, sử dụng mọi loại phân bón, thường xuyên cắt tỉa lá và hoa tàn, cũng như kiểm soát sâu bệnh thông qua việc cắt tỉa và sử dụng phun thuốc.